1917-ci ilin oktyabrında İtaliyadan Nyu-Yorka köçənləri daşıyan bir sərnişin gəmisi Atlantik okeanında güclü fırtınaya düşdü. Sərnişinlər arasında 28 yaşlı Antonio Russo adlı bir dülgər də var idi; o, beş yaşlı qızı Maria ilə birlikdə səyahət edirdi. Antonio-nun həyat yoldaşı iki il əvvəl doğuş zamanı vəfat etmişdi və o, Mariyanı yeni həyata başlamaq, yoxsulluqdan qaçmaq, qızına İtaliyanın verə bilmədiyi imkanları yaratmaq üçün Amerikaya aparırdı.
Fırtına gecə saat 2-də başladı. Dalğalar göyərtəyə çırpılır, su üçüncü sinif sərnişinlərin olduğu alt bölmələrə dolurdu. Antonio Mariyanı çarpayılarından götürüb pilləkənlərə doğru qaçdı, lakin su artıq belinə qədər qalxmışdı və sürətlə yüksəlirdi. Gəmi ağır vəziyyətdə idi. Sərnişinlər yuxarı göyərtələrə çatmaq üçün qışqırır, bir-birini itələyir, tapdalayırdılar. Antonio Mariyanı suyun üstündə saxlayaraq xaosla mübarizə aparır, təhlükəsiz yerə çatmağa çalışırdı. Amma izdiham çox sıx idi, su həddindən artıq sürətli idi, gəmi isə təhlükəli dərəcədə əyilmişdi.
Antonio anladı ki, xilasedici qayıqlara çatmaq mümkün deyil. Gəmi batırdı. Onların ən çoxu bir neçə dəqiqəsi qalmışdı. O, Mariyaya baxdı — dəhşət içində idi, ona möhkəm sarılmışdı, ölmüş anası üçün ağlayırdı. Antonio son anlarında onu izləyəcək bir qərar verdi. Fırtınada sınmış göyərtə pəncərəsinə doğru irəlilədi. Açılış bir uşaq üçün güclə yetəcək qədər idi. Antonio Mariyanı pəncərədən buz kimi soyuq Atlantik suyuna itələdi. Düşərkən qız qışqırdı. Antonio arxasınca qışqırdı:
“Üz, Maria! İşığa doğru üz! Gəmilər gəlir! Üz!”
Uzaqda xilasedici qayıqları görürdü, projektorları suyu tarayırdı. Maria-nın kifayət qədər uzun müddət suyun üzərində qalmaq şansı vardı. Antonio-nun isə belə bir şansı yox idi. Pəncərədən keçmək üçün çox iri idi. Təhlükəsiz yerə üzə bilməzdi. O, qızını okeana ataraq xilas etmişdi. İndi isə bu batan gəmidə öləcəkdi.
Gəmi yeddi dəqiqə sonra batdı. Antonio Russo xilasedici qayıqlara çata bilməyən 117 sərnişinlə birlikdə üçüncü sinif bölməsində boğuldu. Onun cəsədi heç vaxt tapılmadı. Maria Russo atasının onu pəncərədən atmasından 45 dəqiqə sonra sudan çıxarıldı. O, ağır hipotermiya və boğulma əlamətləri çəkirdi, amma sağ idi. Xilasedicilər onu yorğanlara büküb xəstəxana gəmisinə apardılar.
Maria tək idi — beş yaşında, yad bir ölkədə, yetim, travma yaşamışdı və ingiliscə danışmırdı. Atasının son sözlərini xatırlayırdı: “İşığa doğru üz.” O üzmüşdü. O sağ qalmışdı. Atası isə yox. Maria Nyu-Yorkda bir yetimxanaya yerləşdirildi. Atasının sağ olub-olmadığını bilmədən böyüdü — heç kim ona Antonio Russo-nun taleyini deyə bilmədi. İllərlə onun gəlib onu tapacağı ümidinə sarıldı. Heç vaxt gəlmədi, çünki o, Atlantikin dibində ölü idi.
Maria 2004-cü ilə qədər yaşadı və doxsan iki yaşında vəfat etdi. Atasının onun həyatını xilas etmək üçün onu okeana atdığı o gecəni xatırlayaraq səksən yeddi il keçirdi. 1995-ci ildə, səksən üç yaşında ikən, 1917-ci il gəmi qəzası haqqında yazan bir jurnalist onunla müsahibə apardı. Maria hekayəsini belə danışdı:
“Beş yaşım vardı. Gəmi batırdı. Atam məni sınmış bir pəncərədən okeana atdı. Çox qorxmuşdum. Elə bildim məni öldürür. Məni xilas etdiyini anlamadım. Suya çırpıldım və altına girdim. Qışqıraraq üzə çıxdım. Gəmi tərəfə baxdım. Atamın üzünü pəncərədə gördüm. Üzməyim üçün mənə qışqırırdı: ‘İşığa doğru üz, Maria! Üz!’ Üzdüm. İstəmirdim. Atamı istəyirdim. Amma üzdüm, çünki o belə dedi. Uzun müddət suda qaldım. Çox soyuq idi. Çox qorxurdum. Sonra bir qayıq məni tapdı. Məni çıxardılar. Atamın harada olduğunu soruşdum. Heç kim bilmirdi. Onu gözlədim. Heç vaxt gəlmədi. İllərlə onun gəmidə öldüyünü bilmirdim. Elə bildim məni tərk edib. Məni okeana atmasının artıq məni istəmədiyi anlamına gəldiyini düşündüm.”
Maria ağlayaraq davam etdi:
“Biri mənə həqiqəti deməmişdən əvvəl otuz yaşım vardı. Bir araşdırmaçı sərnişin siyahılarını tapdı. Antonio Russo batarkən ölmüşdü. Məni tərk etməmişdi. Məni xilas etmişdi. Məni izləyə bilməyəcəyini, öləcəyini bilə-bilə mənə yaşamaq şansı vermişdi. 25 il boyunca atamın məni atdığını düşündüm. Həqiqət isə bu idi ki, o, öz ölümünü qəbul edərək məni həyata itələmişdi. O gecədən bəri 78 il yaşadım. Evləndim. Dörd övladım oldu. Doqquz nəvəm var, altı nəticəm var. 1917-ci ildə atam məni bir pəncərədən atdığı üçün bu gün 31 nəslimiz var. Mən yaşaya bilim deyə o öldü. Otuz yaşıma qədər bunu anlamamışdım. İndi səksən üç yaşım var. Onun sayəsində yetmiş səkkiz il daha yaşadım. Həyatımdakı hər ad günü, hər ildönümü, hər gözəl an Antonio Russo-nun öz əvəzinə beş yaşlı qızını xilas etməyi seçməsi sayəsində var.
Hər gecə gözlərimi yumanda pəncərədə onun üzünü görürəm. ‘İşığa doğru üz’ deyə qışqırdığını eşidirəm. Yetmiş səkkiz ildir işığa doğru üzürəm. Ümid edirəm onu qürurlandırmışam. Ümid edirəm yaxşı yaşadığımı bilirdi. Ümid edirəm öldüyümdə onu yenidən görər və ona ‘təşəkkür edirəm, ata’ deyə bilərəm. Məni həyata atdığın üçün təşəkkür edirəm. Okean üçün təşəkkür edirəm. 78 il üçün təşəkkür edirəm. Səni sevirəm. Səni hər zaman sevmişəm. Məni tərk etdiyini düşündüyüm üçün üzr istəyirəm. Etmədin. Sən məni xilas etdin. Sağ ol, ata."
Elchin Abdullayev