* Türkiyədə yalnız CHP-li bəzi bələdiyyələrə qarşı deyil, iqtidar elitasına yaxın olan böyük holdinqlərə qarşı da böyük əməliyyatlara start verilib. Böyük holdinqlərə qarşı həbslərin pərdəarxasında nələr var? Haqqın.az-da qələmə aldığımız yazıdan bəzi hissələrin türkcə tərcüməsini təqdim edirik. Yazının tamamını paylaşdığımız linkdən oxuyun!
* İtidaliyle bilinen Türkiye Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, 4 Kasım'da Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği (TSPB) tarafından İstanbul'da düzenlenen bir toplantıda beklenmedik derecede sert bir açıklama yaptı. Meclis'teki bütçe görüşmelerini yarıda kestikten sonra etkinliğe gelen Şimşek, elinde birkaç büyük holding şirketinin borsa manipülasyonu yaptığına dair kanıtlar olduğunu açıkladı. Bakan, hükümetin suç planlarına karışanları tutuklamak da dahil olmak üzere kararlı adımlar atmaya hazır olduğunu vurguladı.
* Türk ekonomistler, bakanın sert sözlerinin, İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nın büyük ölçekli hisse senedi manipülasyonu ve kara para aklamayla dolu bir "finansal kumarhaneye" dönüşmesiyle bağlantılı olduğuna inanıyor. Bunlar arasında, varlıkları son bir yılda orantısız bir şekilde artan birkaç büyük holding şirketinin yasadışı faaliyetleri de yer alıyor. Kaynaklara göre, bunlardan biri, Türkiye'nin en büyük özel bankası Akbank ile karşılaştırılabilir bir sermaye büyüklüğüne ulaştı.
* Uzmanlar, bireysel şirketlerin hızlı büyümesine rağmen, Borsa İstanbul'un genel piyasa değerinin 2024'ten 2025'e neredeyse hiç değişmediğini ve bunun sınırlı sayıda menkul kıymette olası bir manipülasyona işaret ettiğini belirtiyor. Mehmet Şimşek'in açıklamasından sadece birkaç saat sonra, borsada dört büyük şirketin hisselerinin ticareti durduruldu.
* Maliye Bakanlığı'na bağlı Mevduat Sigorta Fonu (TMSF), 5 Kasım'da küçük yatırımcılara zarar vermek, hisse senedi spekülasyonu yapmak ve kara para aklamakla suçlanan Hat Holding ve Investco Holding hisselerine haciz koydu. Bir ay önce de Can Holding ve Ciner Holding'e benzer yaptırımlar uygulanmıştı. Ayrıca, Sermaye Piyasası Kurulu tarafından son bir yıldır defalarca para cezasına çarptırılan Tera, İstanbul Portföy ve Bulls da inceleme altında.
* Yetkililerin neden daha önce benzer adımlar atmadığı sorusu akıllara geliyor. Uzmanlar bunu, soruşturma altındaki bazı şirketlerin iktidar elitleriyle yakın bağları olması ve bu sayede belirli bir düzeyde koruma altında olmaları gerçeğiyle açıklıyor. Ancak şimdi, ülkenin değişen dış politikası nedeniyle hükümet, bu tür kuruluşları Türkiye'nin ekonomik istikrarı ve uluslararası itibarı için bir tehdit olarak görüyor.
* Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, son aylarda Avrupa Birliği ile yakınlaşmayı aktif olarak teşvik ediyor ve yabancı yatırım çekmeye çalışıyor. Analistler, ülke yönetiminin, şeffaflığın artırılması, mali denetimin güçlendirilmesi ve yolsuzlukla mücadele edilmediği takdirde Avrupalı ​​ve Orta Doğulu ortaklarının güvenini kazanmanın imkansız olduğunun farkında olduğuna inanıyor.
* Ekonomi gözlemcileri, Şimşek'in Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı ülkenin itibarını korumak ve Türkiye'nin FATF listesine geri dönmesini önlemek için kararlı önlemlerin alınması gerektiği konusunda ikna etmeyi başardığını belirtiyor. Mevcut operasyonların Ankara'nın politikasında önemli bir değişikliğe işaret ettiğine inanıyorlar: Gölge sermayeyle mücadele, uzun yıllar sonra ilk kez, yalnızca özel şirketleri değil, devlet kurumlarını da etkiliyor.
Ruslan Bəşirli
TEREF