Ostróda toqquşması, 15 yanvar 1946-cı il axşamı Polşa Ordusu, Dəmir Yolu Mühafizə Xidməti, İctimai Təhlükəsizlik İdarəsi və sərxoş Qırmızı Ordu əsgərləri arasında baş verən toqquşma idi.

Bu gün, 09:54           
Ostróda toqquşması, 15 yanvar 1946-cı il axşamı Polşa Ordusu, Dəmir Yolu Mühafizə Xidməti, İctimai Təhlükəsizlik İdarəsi və sərxoş Qırmızı Ordu əsgərləri arasında baş verən toqquşma idi.
Qeyd: Sovet qoşunları 1946-cı ilin yanvar ayında Şərqi Prussiyanın (Potsdam Konfransından sonra Polşaya verilmiş) Varmiya-Masuriya bölgəsi hələ də Qırmızı Ordunun nəzarəti altında olduğu üçün Ostródaya gəldi. Hərbi komandanlıq artıq inzibati hakimiyyəti polyaklara ötürsə də, şəhərdə çoxsaylı sovet bölmələri hələ də yerləşirdi. Ostróda SSRİ-ni işğal olunmuş Almaniya ilə birləşdirən həyati əhəmiyyətli bir dəmir yolu və rabitə yolu üzərində yerləşirdi. Hərbi nəqliyyat vasitələri daim şəhərdən keçirdi və yaxınlıqdakı kazarmalarda Qırmızı Ordunun Şimal Qrupunun arxa və təchizat xətlərini təmin edən bölmələr yerləşirdi.
Hər şey dəmir yolu işçisi Marian Dumnynin saat 20:00 radələrində Ostróda dəmir yolu stansiyasındakı bir mağazaya baş çəkməsi ilə başladı. Altı sovet əsgəri içəridə siqaret, kolbasa və pivə alırdılar.
Onlardan ikisi Dumniyə yaxınlaşaraq ona 500 zlotiyə pencək təklif etdi, lakin o, imtina etdi və mağazanı tərk etdi. Əsgərlər onun ardınca getdilər və yenə də razılaşmada israr etdilər. Dəmir yolu işçisi yenidən imtina etdikdə, onu silahla hədələdilər, pulunu aldılar və getdilər. Dumni polis bölməsinə gedib hadisəni SOK-a (Dəmir Yolu Təhlükəsizlik Xidməti) bildirdilər. SOK bölməsinin komandir müavini Bazili Randoman üç nəfərlik patrul göndərdi. Cinayətkarları göstərəndə sovet əsgərləri silahlarını işə saldılar. Dumni və patrulun bir hissəsi qaçdı, lakin patrul rəhbəri Stanislav Dudçak tutuldu və huşunu itirənə qədər döyüldü. İddialara görə, sovet əsgərləri mağazada pul ödəməkdəndə imtina etdilər ki, bu da hadisələrin digər bir amili idi. Başqa bir Polşa patrulunu görən Qırmızı Ordu əsgərləri atəş açaraq Dövlət Repatriasiya Administrasiyasının binasına tərəf qaçdılar. UB (İctimai Təhlükəsizlik Administrasiyası) zabitləri onları gücləndirmək üçün binaya gəldilər. Altı Qırmızı Ordu əsgəri onlara atəş açdı və əmr baxmayaraq atəşi dayandırmadılar. Polşa qrupu dəmir yolu relslərinin arxasına çəkildi, Sovet əsgərləri isə binadan çıxıb qaçmağa başladılar. SOK zabitləri Çeslav Kafarski, Mixal Lüdviçki və Polşa Ordusunun kapralı Blazeuş Vıqovski sovet əsgərlərini təqib etdilər. İki SOK zabiti sovet əsgərləri tərəfindən tutuldu, tərksilah edildi və edam edildi.
Cəsədləri tapıldıqdan sonra sovet əsgərləri qatar stansiyasının yaxınlığında mühasirəyə alındı. Tərksilah edildikdən sonra onlar SOK gözətçi binasına aparıldı. Onlardan ikisi qaçmağa çalışarkən güllələndi. UB zabitləri SOK komandiri Karol Hoxlayterə sovet əsgərlərini rayon ictimai təhlükəsizlik qərargahına aparılana qədər saxlamağı əmr etdilər. Bu vaxt polyaklar sovet gücləndirmə qüvvələrinin Ostródaya yaxınlaşdığı barədə xəbər aldılar. Hoxlayter onları gözətçi binasından çıxarmağı əmr etdi. Dörd əsgərin hamısı gözətçi binasının arxa həyətinə aparıldı və edam edildi. Nəticədə sovet gücləndirmə qüvvələri heç vaxt gəlmədi.
Qırğında on iştirakçı - doqquz SOK zabiti və bir UB zabiti Olştındakı Rayon Hərbi Məhkəməsinə gətirildi. Onlardan beşi altı aydan on beş ilə qədər həbs cəzasına məhkum edildi; qalanları bəraət aldılar. Beş il həbsdən sonra hamısı azadlığa buraxıldı.
Kenan Rzazade
TEREF












Teref.az © 2015
TEREF - XOCANIN BLOQU günün siyasi və sosial hadisələrinə münasibət bildirən bir şəxsi BLOQDUR. Heç bir MEDİA statusuna və jurnalist hüquqlarına iddialı olmayan ictimai fəal olaraq hadisələrə şəxsi münasibətimizi bildirərərkən, sosial media məlumatlarındanda istifadə edirik! Nurəddin Xoca
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
E-mail: n_alp@mail.ru