Çin flaqman sərnişin təyyarəsi istehsal proqramında uğursuzluğa düçar oldu
Bu gün, 12:18

Çinin mülki aviasiya sahəsində əsas layihəsi olan COMAC C919 təyyarəsinin istehsalı planlaşdırıldığından daha zəif nəticə göstərir. Bu model "Boeing 737" və "Airbus A320" ilə rəqabət aparmaq üçün hazırlanıb.
Valyuta.az "South China Morning Post"a istinadən xəbər verir ki, 2026-cı ildə COMAC yalnız 5 ədəd C919 təyyarəsi təhvil verib. Əvvəllər isə şirkət bu il təxminən 30 təyyarə istehsal etməyi planlaşdırırdı.
İlin ilk rübündə cəmi 3 təyyarə təhvil verilib, sonrakı dövrdə isə əlavə 2 təyyarə istehsal olunub. Bu isə istehsal tempinin ciddi şəkildə aşağı olduğunu göstərir.
Məlumata görə, ötən il də vəziyyət oxşar olub: planlaşdırılan 75 təyyarə əvəzinə yalnız 15 C919 istehsal edilib. İndiyədək ümumilikdə 37 təyyarə istismara verilib.
Əsas operatorlar Çin aviaşirkətləri – "China Eastern" (15 təyyarə) və "Air China" (11 təyyarə) hesab olunur.
Mütəxəssislər bir neçə əsas problemi qeyd edirlər. Təyyarənin gövdə hissəsi əsasən lokallaşdırılsa da, mühərriklər (CFM LEAP-1C) və avionika kimi kritik komponentlər hələ də Qərb istehsalçılarına bağlıdır.
Geosiyasi gərginlik və təchizat zəncirindəki fasilələr istehsal prosesini ləngidir. Bundan əlavə, ixtisaslı kadr çatışmazlığı da istehsal sürətinə ciddi təsir göstərir.
Ümumilikdə vəziyyət göstərir ki, "Boeing" və "Airbus" kimi qlobal nəhənglərlə rəqabət aparmaq təkcə texnologiya məsələsi deyil, həm də sabit və dayanıqlı təchizat zənciri tələb edir.
COMAC C919 – Çin istehsalı dar gövdəli orta məsafəli sərnişin təyyarəsidir. Bu, ölkədə istehsal olunan ən böyük mülki təyyarədir və COMAC şirkətinin ikinci layihəsi sayılır. Layihə Çinin aviasiya sənayesini inkişaf etdirmək strategiyasının bir hissəsidir və "Airbus A320neo" və "Boeing 737 MAX"ın rəqibi kimi təqdim olunur.
Çin yalnız çətinliklərlə deyil, həm də bəzi uğurlarla gündəmdədir. Xüsusilə pilotsuz uçuş aparatları sahəsində inkişaf müşahidə olunur. Son dövrlərdə HH-200 pilotsuz yük təyyarəsi uğurlu sınaq uçuşu həyata keçirib. Bundan başqa, təxminən 7 ton ağırlığında ağır pilotsuz yük təyyarələri də sınaqdan keçirilib.
Həmçinin YH-1000S hibrid pilotsuz yük təyyarəsinin ilk uçuşu baş tutub. Bu texnologiyanın gələcəkdə logistika, xilasetmə və dəniz nəzarəti kimi sahələrdə istifadə olunacağı gözlənilir.

