TÜRKİYE CUMHURİYETİ'Nİ AMERİKAN YÖRÜNGESİNE SOKAN KİŞİ : NİHAT ERİM
27-12-2025, 07:54

(Bu başlığa çok fazla katılamıyorum, benim okuduklarıma göre Amerikan güdümüne girmemiz 1938'de ATAM'ın ölümüyle başlıyor. İnönü'nün bazı Atatürkün geri çevirdiği bazı anlaşmaları imzalamasıyla..
Erim zamanını yaşadım. Hakkında burada yazılanlar az bile..)
Yüz yıllık Türkiye Cumhuriyeti'nin en önemli projesi Köy Enstitüleriydi. Aslında sosyalist bir eğitim modeli olmamasına rağmen - ulus devlete uygun milliyetçi bir gençlik yetiştirme amaçlanıyordu- ABD Büyükelçiliğinin raporlarında Sovyet modeli olarak tanımlanmıştı. Enstitülerin kapatılması yönünde alınan kararı Cumhurbaşkanı İsmet İnönü'ye tebliğ etme görevi Nihat Erim'e verildi. Nihat Erim aynı zamanda TBMM adına kurulan Komünizmle Mücadele Komisyonunun başkanıydı. Bu komisyon 1947 yılında TBMM'ye sunduğu raporda Türkiye’deki tüm komünistlerin en şiddetli şekilde imha edilmesi tavsiyesinde bulundu. Bir yıl sonra ilk Sabahattin Ali öldürüldü. Bu büyük yazar o gün bugündür kayıp ve henüz mezarının nerede olduğu açıklanmış değil.
Nihat Erim, Günlük
6 Haziran 1948
"İnönü'ye komünizmle mücadele için tedbirler alan komisyonun çalışmalarından bahsettim. "Çok müteessirim. Köy enstitüleri maalesef birer komünist ocağı haline sokulmak istenmiş" dedim. İnönü şiddetle itiraz etti. Mukabele ettim. Bana anlatılan vakaları saydım: "Aile, millet, vatan, şeref mefhumlarını sistemli bir tarzda yıkmaya çalışmışlar, öte yandan komünist nizamını övmüşler. Enstitülerde Karl Marx'ın Manifesto Communiste'ini okutan hocalar görülmüş. Bütün olup bitenler birbirine eklenince, hiç şüphe etmemek için çok saf olmak lazım" dedim. Cevap vermedi."
Nihat Erim, İnönü ile bu konuşmayı yaptığı sırada Sabahattin Ali ya öldürülmüş ya da gözaltında kaybedilmişti. Sabahattin Ali 31 Mart 1948 tarihinden buyana kayıptır.
Kaynak : Nihat Erim, Günlükler, YKY, 2005, S.270
ERİM KİMDİR
12 Mart 1971 Muhtırası'nın ardından CHP'den ayrılması koşuluyla hükûmeti kurmakla görevlendirildi. 26 Mart 1971 tarihinde kurduğu askerî cunta hükûmeti 3 Aralık 1971 tarihinde istifa etti. Yeniden hükûmeti kurmakla görevlendirildi, kurduğu 34. Türkiye Cumhuriyeti Hükûmeti 22 ve 12 Mart Muhtırası'nı verenlerin direktifi doğrultusunda Anayasa'nın 40 maddesinde değişiklikler yaptırdı. Deniz Gezmiş, Hüseyin İnan ve Yusuf Aslan'ın idam edilmelerine kadar varacak olan ve "Balyoz Harekâtı" olarak bilinen uygulamaları başlatması nedeniyle "Balyoz" lakabıyla anıldı.[kaynak belirtilmeli] 1977 yılına kadar Cumhuriyet Senatosunda Kontenjan Senatörü olarak görev yaptı.
15 Temmuz 1979 günü evine patlayıcı madde atılan ve bir zarar görmeyen Nihat Erim, bir yıl sonra ise 19 Temmuz 1980 tarihinde İstanbul Maltepe Dragos'taki Deniz Kulübünün önünde Dev-Sol militanları tarafından düzenlenen suikast sonucu öldü.
Olay yerinde, "Faşist Gün Sazak'tan sonra faşist Erim’i de işkenceleri ve devrimcilerin katlini protesto için cezalandırdık. (Devrimci Sol)" yazılı bir bildiri bulundu.
Merih Tan

