Prof. Dr. Firudun Celilov
Türklerin Ortaasyadan geldiği yalanını çürüten bilgi
Urmu Teorisi ve İlk "Ata Yurt" KavramıGeleneksel tarih anlayışı, Türklerin ilk anayurdunu Altay Dağları ve Orta Asya bozkırları olarak kabul eder. Firudin Celilov ise dilbilimsel (glottogenez), arkeolojik, antropolojik ve mitolojik verileri birleştirerek buna karşı çıkar.
Celilov'a göre, Türklerin ilk (ilkin) ata yurdu Orta Asya değil, Urmiye Gölü (Urmu) ve çevresini kapsayan Ön Asya / Güney Azerbaycan bölgesidir.Altay ve Orta Asya bölgesi, Türklerin ilk yurdu değil; milattan önce 4. ve 2. binyıllar arasında batıdan (Ön Asya'dan) doğuya göç eden Türk kollarının kurduğu ikinci ata yurttur.
2. 4.000 Yıl Önceki "Turuk Bəyliyi" (Turukki Krallığı)
Görselde Urmiye Gölü'nün güneyinde işaretlenen bölge, çivi yazılı kaynaklarda (Asur ve Babil belgelerinde) sıkça adı geçen Turukki (Turuk) boylarının yaşadığı coğrafyadır.Celilov, M.Ö. 2000'lerde (günümüzden yaklaşık 4.000 yıl önce) bu bölgede Turuk Bəyliyi adını verdiği bir siyasi yapının bulunduğunu belirtir.Sümer, Akad ve Asur çivi yazılı metinlerinde geçen bu "Turuk / Turuki" adının doğrudan "Türk" etnoniminin tarihteki en eski yazılı biçimi olduğunu savunur
.3. "Türk" Adının Avrasya'ya Yayılması ve Göç
Yolları
Celilov'un anlatımında, batı ile doğu Türk kollarının ayrılması ve Avrasya coğrafyasına yayılması şu şekilde kronolojize edilir:Ön Asya'daki bu ilk ata yurtta (Urmiye ve çevresi) şekillenen Prototürk dili ve kültürü, zamanla yaşanan büyük göç dalgalarıyla dışarıya taşınmıştır.
Görseldeki kırmızı oklar da bu göç yollarını simgeler:
Bir kısım Türk boyları Kafkasya üzerinden Karadeniz'in kuzeyine ve Avrupa'ya doğru ilerlerken, doğuya yönelen büyük kol ise Orta Asya ve Altay bölgelerine yerleşmiştir.Dolayısıyla tarihçilerin "Türklerin Orta Asya'dan batıya göçü" olarak nitelendirdiği hareket, Celilov'a göre aslında yüzyıllar önce doğuya giden Türklerin kendi asıl ana yurtlarına (Ön Asya ve Anadolu'ya) geri dönüş dalgalarıdır.
4. Teorisini Dayandırdığı Kanıtlar
Prof. Dr. Firudin Celilov, "Orta Asya teorisini" çürütmek için şu bilimsel argümanları öne sürer:
Antropolojik Kanıtlar: Eski Türk iskeletleri incelendiğinde Europoid (Avrupoid) Akdeniz tipine ait özellikler (dolikosefal kafa yapısı) ağır basmaktadır; oysa Doğu Asya/Altay kökenli kuramlar Moğoloid bir köken varsayar.Kültürel ve
Etnografik Ögeler: Halı-kilim dokumacılığı, hayvancılık terimleri, demircilik kültürü ve ölü gömme geleneklerinin (kurgan/basırık kültürü) kökenleri Ön Asya medeniyet katmanlarıyla uyuşmaktadır.
Yön ve Renk İlişkisi: Türk kültüründeki renklerin yönleri temsil etmesi sistemi (Kara=Kuzey, Ak=Batı, Kızıl=Güney, Gök=Doğu), coğrafi olarak sadece Urmiye merkezli Ön Asya haritasına oturtulduğunda etrafındaki denizlerle tam uyum sağlamaktadır.
Özetle; Sayın Firudin Celilov'un Doqquz Bitik serisinde detaylandırdığı bu tez, Türklerin tarih sahnesine göçebe bir Asya topluluğu olarak değil, yerleşik ve köklü bir Ön Asya-Mezopotamya medeniyeti ortağı (Subar, Kuti, Turuk boyları vasıtasıyla) olarak çıktığını anlatmaktadır
Firudin Celilov