Kamil insan yaradır,cahil insan dağııdıır.(İmadəddin Nəimi)
Amerikalı investor və İran əsilli Amir Haşmatpur, NeOnc biotibbi şirkətinin sahibi, İsraildə beyin xərçənginin müalicəsi üçün nəzərdə tutulmuş preparatın klinik sınaqlarına start verir. Söhbət prinsipial olaraq yeni texnologiyadan gedir: dərman burun vasitəsilə qəbul olunur və adətən preparatların beyin toxumalarına çatmasına mane olan hematoensefalik baryeri aşa bilir.
Haşmatpur İsraili Yaxın Şərqdə tədqiqatlara başlamaq üçün ən yaxşı platforma hesab edir. Onun sözlərinə görə, burada elm və tibb biotexnologiya sahəsini regiondakı digər ölkələrdən daha dərindən anlayır, təsdiqləmə prosesi isə hətta şirkətin filial açdığı BƏƏ-dən belə daha sürətli gedir.
İş adamı İsrailin baş naziri Benyamin Netanyahunun Floridaya səfəri zamanı onunla çəkilmiş fotosunun dərcindən sonra diqqət mərkəzinə düşüb. Bu şəkil Haşmatpurun ünvanına təhdid dalğasına səbəb olub: bir çoxları iranlı mənşəli müsəlmanın İsraillə açıq şəkildə əməkdaşlıq edə biləcəyinə inanmayıb. Haşmatpur onlarla ölüm hədəsi aldığını və xəyanətdə ittiham olunduğunu bildirib.
Sahibkarın hekayəsi İranla sıx bağlıdır. O, İslam inqilabından sonra uşaq yaşlarında ölkəni tərk edib, atası isə həbs olunaraq işgəncələrə məruz qalıb. Buna baxmayaraq, Haşmatpur indiki rejimin süqutundan sonra İran və İsrailin regionun aparıcı güclərinə çevrilə və birlikdə işləyə biləcəyinə inanır.
NeOnc şirkəti artıq preparat üzrə ilk araşdırmaları aparıb və dərman qlioblastomalı xəstələrdə ümidverici nəticələr göstərib. Hazırda sınaqların ikinci mərhələsi davam edir, İsraildə isə “İxilov” xəstəxanasında professor Debora Blumentalın rəhbərliyi ilə yeni mərhələnin başlanması planlaşdırılır.
Bu hekayə adi tibbi layihə çərçivəsindən xeyli kənara çıxır. Burada elm, böyük maliyyə və Yaxın Şərqin mürəkkəb siyasəti bir-birinə qarışır. İsrail üçün belə bir investorun gəlişi yalnız ağır xərçəng formalarının müalicəsində mümkün irəliləyiş deyil, həm də ölkənin regional biotexnologiya mərkəzi statusunun möhkəmlənməsi deməkdir.
Haşmatpurun özü üçün isə bu, görünür, ailə faciəsi və iranlılarla israillilərin gələcəkdə eyni dildə danışa biləcəyinə olan inamdan qaynaqlanan şəxsi bir missiyadır.
Абузер Абилов
TEREF