Persepolis qazıntıları zamanı tapılan 30.000 lövhədən heç biri fars dilində yazılmayıb
5-03-2026, 12:04
Persepolis qazıntıları zamanı tapılan 30.000 lövhədən heç biri fars dilində yazılmayıb (əksəriyyəti elam, bəziləri isə arami dilində idi). Nədən türklərin qurduğu dövlətlərdə fars dili nüfuz sahibi oldu? Misal üçün, elə Əmir Teymurun dövrünə nəzər salaq. Onun Anadoludan Hindistana qədər uzanan geniş imperiyasında fars dilini və fars-İslam mədəniyyətini dominant standart halına gətirmək qərarı, mədəni üstünlük deyil, strateji və siyasi xarakter daşıyırdı. XIV əsrdə bu ərazidə hakimiyyət yalnız türk elitasının hərbi gücünə güvənməklə davam edə bilməzdi. Oturaq əhalini idarə etmək, İslam dünyası qarşısında özünü legitimləşdirmək, mürəkkəb bürokratik aparata nəzarət üçün seçim edilməli idi. Teymurun siyasi dahiliyi, onun türk hərbi kimliyini universal İslam və imperiya modelləri ilə uyğunlaşdırmaq bacarığında idi. Fars dilinin seçimi, Böyük çölün hərbi intizamını oturaq sivilizasiya ilə birləşdirə bilən universal ideologiyanın yaradılmasına imkan verdi. Bu siyasət Teymurun dini və şəhər elitası arasında nüfuzunu təmin etdi. Эльдар Тагиев TEREF