Xameneinin milyardları və almazları: İranın Ali Lideri əslində kim idi?

4-03-2026, 08:35           
Xameneinin milyardları və almazları:
Mediada təsvir edilən zahid obrazı, əslində, bir örtük idi.
İran xalqı beynəlxalq sanksiyaların və rejimin özbaşına idarəçiliyinin ağırlığı altında yoxsulluq içində yaşayarkən, Ali Rəhbər 200 milyard dollara qədər dəyərində qlobal maliyyə imperiyası qurdu. Təvazökarlığı və hətta zahidliyi təbliğ edən Ayətullah Əli Xamenei iddia etdiyi kimi deyildi. Millətin Atası bu milləti utanmadan soydu. Bu arada, dünyanın hər yerində Ayətullahın nəhəng ailə sərvəti bir çox ölkədə - Venesuela, BƏƏ, Suriya, Fransa, İngiltərə və bir neçə Afrika ölkəsində bank hesablarında gizlədilir. Pulun böyük hissəsi dövlətə məxsus təşkilatlar vasitəsilə əldə edilib. Məbləğin böyüklüyünü anlamaq üçün bunun 2025-ci il ərzində İranın ümumi neft ixracının ikiqatı olduğunu demək kifayətdir.
Xameneinin sərvətinin bir hissəsi qızıl və almazlara yatırılıb. Ailənin telekommunikasiya və neft şirkətlərində, eləcə də risk kapitalı fondlarında əhəmiyyətli payları var. Pul minlərlə saxta şirkət vasitəsilə ötürülür və onların əksəriyyətinin adlarında "xeyriyyəçilik" sözü var.
Əlavə gəlir mənbələrinə ailənin İran neftinin ümumi satışından əldə etdiyi qonorarlar, eləcə də dövlət tərəfindən Xamenei ailəsinə verilən geniş torpaq sahələri daxil idi.
Təvazökar həyat tərzi ilə çox fəxr edən Xamenei, əslində bütün İranı - təkcə siyasi deyil, həm də iqtisadi cəhətdən idarə edirdi.
Korrupsiya və tiraniya
Xameneinin sərvətinin böyük hissəsi Ali Liderin himayəsi altında fəaliyyət göstərən iqtisadi imperiya olan Setad holdinq şirkəti vasitəsilə əldə edilmişdir. Bu struktur "tərk edilmiş" aktivlərin idarə edilməsi ilə başlamış, lakin tezliklə dövlət torpaqları, azlıqların əmlakı və müxaliflər də daxil olmaqla əmlakın müsadirə edilməsi üçün yaxşı hazırlanmış bir mexanizmə çevrilmişdir. Setad işçiləri evlərə baş çəkərək kirayəçilərin qanuni mülkiyyətinin dərhal sübutunu tələb edirdilər. Bunu sübut edə bilməyənlər zorla çıxarılırdı və evləri şirkətin mülkiyyətinə çevrilirdi.
Setad vasitəsilə Xamenei ailəsi demək olar ki, bütün ölkə iqtisadiyyatına nəzarət edirdi. Heç bir böyük biznes səhmləri bu holdinq şirkətinə ötürmədən fəaliyyət göstərə bilməzdi. Onların həmçinin hər bir sosial sektorda: səhiyyə, təhsil və sosial təminatda payı var idi. Hər bir İİKK komandiri vəzifə müddətini başa vurduqda, Tehranın "meni" seçildi və Xamenei ailəsinə paytaxtın ən nüfuzlu daşınmaz əmlakı şəklində hədiyyələr verdi.
Ailə həmçinin Ali Liderin təvazökar həyat tərzinə daim heyran olan mediaya da nəzarət edirdi. Rəsmi versiyaya görə, o, vaxtının çox hissəsini işləmək və dua etməklə keçirir, 60 kvadratmetrlik evdə yaşayır, qaranlıq zirzəmidə yatır və adi yemək yeyirdi.
Xamenei ilk illərində təvazökar ola bilərdi. Lakin İslam İnqilabının qələbəsindən sonra o, sürətlə varlandı. Zülm və korrupsiya rejimi böyük qazanc gətirdi. Və onlarla birlikdə status simvolları - şəxsi təyyarələr, vertolyotlar, lüks mənzillər, yaxtalar, onlarla lüks avtomobil donanması gəldi...
İspaniyadakı Kurortlar
Xamenei ailəsi böyük sərvətindən və təhlükəsizlik qüvvələri üzərində nəzarətindən əsasən öz sərvətini qorumaq üçün istifadə edirdi. Əgər müxalifəti yatırmaq lazım gəlirdisə, bu, ən qəddar şəkildə edilirdi.
Məqsəd sərvəti artırmaq idi. Dünyanın hər yerindəki banklara yatırılan böyük məbləğlərə əlavə olaraq, Xamenei ailəsi London, Vyana və Dubayın ən bahalı ərazilərində lüks mənzillər və otellər əldə etdi, xüsusən də Mayorkada kurortlar və qolf meydançaları aldı.
Ailə həmçinin cinsi istismar kimi daha az "görünən" qazanc vasitələrindən də çəkinmədi.
Son illərdə Ayətullah Xamenei maliyyə imperiyasının nəzarətini oğullarına təhvil verdi. Daha praktik olan oğullar atalarının ölümü ilə azadlıqlarının bitəcəyini başa düşdülər və buna görə də pullarını aktiv şəkildə xaricə köçürdülər. Xoşbəxtliklərindən Lixtenşteyn və İsveçrədəki banklar kapitallarının mənşəyi ilə bağlı çox sual vermirdilər.
İlham Gadir
TEREF












Teref.az © 2015
TEREF - XOCANIN BLOQU günün siyasi və sosial hadisələrinə münasibət bildirən bir şəxsi BLOQDUR. Heç bir MEDİA statusuna və jurnalist hüquqlarına iddialı olmayan ictimai fəal olaraq hadisələrə şəxsi münasibətimizi bildirərərkən, sosial media məlumatlarındanda istifadə edirik! Nurəddin Xoca
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
E-mail: n_alp@mail.ru