"Vatanseverlikleri Tartışmaların Üstündedir”
19-02-2026, 11:14

Mustafa Kemal Paşa’nın 6 ay İstanbul’da kaldığı dönemde Mösyö Fru (Rahip Fru – İngiliz Muhipleri Cemiyeti Başkanı) tanıdıkları aracılığıyla Paşa ile görüşmek ister. Mustafa Kemal Paşa niyetini anlamak için başka bir evde görüşmeyi kabul eder. Fransızca yapılan görüşmeye Mösyö Fru başlar:
— Ben çoktan beri Türkiye’de yaşayan bir yabancıyım. Türkleri, İttihat ve Terakki idaresini bizzat gördüm. Ne fecidir efendim, bilirsiniz. Genel Savaş’ta şahit olduklarımı tekrar etmekten utanırım. Belki de hepsini anlatsam, medeniyet dünyası Türkiye’yi yok eder!
Paşa cevap verir:
— Siz benimle görüşmek istemişsiniz. Bu hanım ve kocası aracılık ettiler. Sizinle konuşmamın yararlı olacağını söylediler. Bana bunları söylemek için mi bu buluşmayı istediniz?
— İttihat ve Terakki’nin cinayetlerini evvela onaylamalısınız.
— Ben İttihat ve Terakki’nin temsilcisi değilim. (Çok şaşırılır ama sıkıntısını belli etmemeye çalışır.) Evet, İttihat ve Terakki’nin temsilcisi değilim. Fakat izninizle söylemeliyim ki İttihat ve Terakki vatansever bir cemiyet idi. Başlangıcından çok zaman sonrasına kadar ben de bu cemiyet içinde bulundum. Cemiyet hiçbir zaman sizin bu aşağılamalarınıza hak verdirecek bir nitelik almamıştır. Çok kusurları ve yanlışları olabilir.
Ancak vatanseverlikleri tartışmaların üstündedir,
diyerek Rahip Fru’ya hak ettiği cevabı verir.
Kaynak: Atatürk’ün Hatıraları, Alev Coşkun, s: 327-328
İshak Boz

