"Pianoçu Xədicə Qayıbova. Stalinin Türk Ziyalılarına Repressiyaları"

Bu gün, 00:05           
"Pianoçu Xədicə Qayıbova. Stalinin Türk Ziyalılarına Repressiyaları"
XƏDİCƏ. TÜRK ZİYALILARININ MƏHV EDİLMƏSİ.
Xədicə Qayıbova Azərbaycanlı pianoçu və müəllim idi. O, 24 may 1893-cü ildə Tiflisdə yerli sünni ruhanilərinin Azərbaycanlı üzvü Osman bəy Müftizadənin və onun tatar əsilli Terequlovlar ailəsinin üzvü olan həyat yoldaşının ailəsində anadan olub. Xədicə orta təhsilini Müqəddəs Nina Qızlar Gimnaziyasında alıb və fortepiano dərsləri alıb. Sonrakı illərdə Qayıbova yerli rus-müsəlman qızlar məktəbində dərs deyib.
1919-cu ildə Qayıbovalar ailəsi Bakıya köçüb. Daha sonra o, Azərbaycan SSR Xalq Maarif Komissarlığında Şərq Musiqisi şöbəsinə rəhbərlik edib və fortepianoda klassik muğamların ifa edilməsi ilə məşhurlaşıb.
Qayıbova 1920-ci ildə Xalq Konservatoriyasının qurucularından biri olub. O, Azərbaycan Xalq Maarif Komissarlığında şərq musiqisi üzrə qısamüddətli kurslar təşkil edib, onun direktoru olub və fortepiano dərsləri verib. 1927-ci ildən 1931-ci ilə qədər Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasının bəstəkarlıq şöbəsində təhsil almışdır.
1933-cü ildə Qayıbova əksinqilabi fəaliyyət ittihamı ilə həbs olunaraq həbsxanaya göndərilmiş, lakin üç aydan sonra azadlığa buraxılmış və ittihamlar ləğv edilmişdir. 1934-cü ildə o, Azərbaycanın musiqi irsinin öyrənilməsi üçün Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasının elmi heyətinə qoşulmuşdur.
1938-ci ildə, ərinin həbsindən qısa müddət sonra Xədicə xanım da həbs edilmişdir. İlk Azərbaycan pianoçularından birinə qarşı ittihamda onun "Türkiyə kəşfiyyatının agenti" olduğu və "əksinqilabi fəaliyyətlə" məşğul olduğu bildirilmişdir. O, casusluqda ittiham olunmamış və 28 oktyabr 1938-ci ildə bolşeviklər tərəfindən edam edilmişdir. Bunlar Sovet rəhbərliyinin türk ziyalılarını məhv etmək üçün istifadə etdiyi üsullardır.
SİZİN PIANO












Teref.az © 2015
TEREF - XOCANIN BLOQU günün siyasi və sosial hadisələrinə münasibət bildirən bir şəxsi BLOQDUR. Heç bir MEDİA statusuna və jurnalist hüquqlarına iddialı olmayan ictimai fəal olaraq hadisələrə şəxsi münasibətimizi bildirərərkən, sosial media məlumatlarındanda istifadə edirik! Nurəddin Xoca
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
E-mail: n_alp@mail.ru