Süni intellekt sahəsində ən çox müzakirə olunan simalardan biri olan Leopold Aschenbrenner son günlər təkcə texnologiya dünyasının deyil, “Wall Street”in də gündəminə çevrilib. Vaxtilə "OpenAI"də çalışan və "Süni intellekt peyğəmbəri" adlandırılan gənc tədqiqatçı cəmi iki il ərzində milyardlarla dollarlıq investisiya fondu qurmağı bacarsa da, son bir ayda fondunun dəyəri 67% azalıb.

OpenAI-də çalışıb, sonra öz yolunu seçib

Leopold Aschenbrenner süni intellekt sahəsində gənc yaşlarında tanınıb. O, “OpenAI”nin "Superalignment" komandasının üzvü olub və gələcək nəsil süni intellekt sistemlərinin təhlükəsizliyi üzərində çalışıb. Lakin 2024-cü ildə şirkətdən ayrılaraq öz araşdırmalarına və investisiya fəaliyyətinə fokuslanmağa qərar verib. Həmin ilin iyun ayında o, "Situational Awareness" adlı 165 səhifəlik esse yayımlayıb. Yazıda Aschenbrenner iddia edirdi ki, insan səviyyəsini üstələyən süni intellekt gözləniləndən daha tez yaranacaq və bu prosesdən ən böyük qazancı çip istehsalçıları, məlumat mərkəzləri və enerji infrastrukturu şirkətləri əldə edəcək. Esse Silikon Vadisində böyük rezonans doğurdu və qısa müddətdə texnologiya rəhbərləri və investorlar üçün ən çox müzakirə olunan materiallardan birinə çevrildi.

Cəmi iki ilə 45 milyard dollarlıq fond

Aschenbrenner 2024-cü ildə esse ilə eyni adı daşıyan "Situational Awareness" adlı hedc fondunu yaratdı. Fondun strategiyası süni intellekt bumundan faydalanacaq şirkətlərə iri həcmdə investisiya yatırmaq idi. Fondun ilk investorları arasında texnologiya sektorunun tanınmış adları yer aldı. Güclü gəlirlər sayəsində idarə olunan aktivlərin həcmi qısa müddətdə 45 milyard dollara qədər yüksəldi. Başlanğıcdan etibarən fondun gəlirliliyi isə bir dövrdə 1000%-i keçmişdi.

Riskli strategiya böyük itkiyə səbəb oldu

“Aschenbrenner” süni intellekt sektoruna inamını artırmaq üçün banklardan borc götürərək böyük mövqelər açmışdı. Fond xüsusilə süni intellekt çipləri, bulud texnologiyaları və məlumat mərkəzləri ilə əlaqəli şirkətlərə böyük sərmayə yatırmışdı. Lakin iyul ayında yarımkeçirici şirkətlərin səhmlərində başlayan kəskin ucuzlaşma fonda ağır zərbə vurdu. Səhmlərin qiyməti aşağı düşdükcə banklar əlavə təminat tələb etdi və fond böyük həcmdə aktivlərini satmağa məcbur qaldı. Bu proses nəticəsində portfelin dəyəri cəmi bir ay ərzində 67% azaldı.

Citadel aktivləri aldı

Likvidlik böhranı zamanı fond açıq bazardakı səhmlərinin böyük hissəsini Ken Qriffinə məxsus "Citadel" şirkətinə satdı. Aschenbrenner investorlara ünvanladığı məktubda "Bu ay sizi məyus etdik" sözləri ilə məsuliyyəti üzərinə götürdü və bundan sonra fondun borclanmadan istifadə etməyəcəyini açıqladı.

Buna baxmayaraq hələ də qazancdadır

İyul ayında rekord itki yaşansa da, fond ilin əvvəlində əldə etdiyi yüksək gəlirlər hesabına 2026-cı ildə hələ də təxminən 80% mənfəətdə qalır. Fond həmçinin süni intellekt şirkəti "Anthropic"dəki dəyərli payını qoruyub saxlayıb.

"Aschenbrenner"in hekayəsi göstərir ki, düzgün texnoloji proqnozlar belə həddindən artıq borclanma və yüksək riskli investisiya strategiyası ilə birləşdikdə milyardlarla dollarlıq itkilərlə nəticələnə bilər. Buna baxmayaraq, o, süni intellekt inqilabına inamını qoruduğunu və uzunmüddətli strategiyasını davam etdirəcəyini bildirir.