‎"Ukok Şahzadəsi" 1993-cü ildə Altay dağlarındakı Ukok yaylasında, Pazırık dövrünə (təxminən eramızdan əvvəl 5-3-cü əsrlərə) aid bir kurqanda aşkar edilmiş yaxşı qorunmuş bir qadın mumiyadır.

Bu gün, 15:04           
‎"Ukok Şahzadəsi" 1993-cü ildə Altay dağlarındakı Ukok yaylasında, Pazırık dövrünə (təxminən eramızdan əvvəl 5-3-cü əsrlərə) aid bir kurqanda aşkar edilmiş yaxşı qorunmuş bir qadın mumiyadır.
‎Onun geyimləri və əşyaları zənginliyi və mürəkkəbliyi ilə həqiqətən diqqəti cəlb edir:
‎uzun yun ətək;
‎incə ipək köynək;
‎xəz geyimlər;
‎hündür, mürəkkəb baş geyimi;

‎zərgərlik və ritual əhəmiyyət kəsb edən əşyalar.
‎İpəyin o dövrdə çox bahalı bir material olması və uzun məsafəli ticarət yolları ilə əlaqəli olması xüsusilə əhəmiyyətlidir.
Bu, Pazırık xalqı ilə qədim Çin, Orta Asiya və çöl dünyasının digər bölgələri arasında geniş əlaqələrin olduğunu göstərir.

Pazırık kurqanlarının qazıntıları yüksək mədəniyyət səviyyəsini ortaya qoydu:
möhtəşəm xalçalar;
mükəmməl ağac və dəri emalı;
döymə sənəti;

inkişaf etmiş atçılıq;

zəngin heyvan simvolizmi;

atlarla və qiymətli əşyalarla ritual dəfnlər.

Məşhur Pazırık xalçası dünyanın ən qədim xalçalarından biri hesab olunur və çox yüksək sənətkarlıq səviyyəsini nümayiş etdirir.

Buna görə də arxeoloqlar Pazırık mədəniyyətini sadəcə ayrı-ayrı qəbilələr deyil, köçəri aristokratiyadan ibarət mürəkkəb və varlı bir cəmiyyət kimi görürlər. Ukok şahzadəsinin kəşfi, həqiqətən də, Pazırık mədəniyyətinin nümayəndələrinin yüksək inkişaf etmiş və köçəri xalqların əvvəllər bəzən təsvir edildiyi kimi "ibtidai"dən uzaq olduğunu nümayiş etdirdi.

Məlum oldu ki, Ukok şahzadəsinin mitoxondrial DNT-si uzun müddətdir iddia edildiyi kimi "qədim hind-avropalılar" ilə qohumluq əlaqəsi yoxdur.

Genetik tədqiqatlar göstərir ki, onun mitoxondrial nəsli olan U4a qədim Orta Asiya mənşəlidir.

Bu genetik nəslin
U4 qolunun və onun alt qollarının (U4a daxil olmaqla)

Orta Asiyada formalaşdığı və təxminən 20.000-30.000 il əvvələ aid olduğu güman edilir.

Ukok Şahzadəsinin — 16356 işarəli U4a — mtDNT-si bu gün də Şimali Altay əhalisi arasında tapılır. Tədqiq edilən 110 Şimali Altaylıdan 6-sının U4a nəslinə mənsub olduğu, bunlardan 4-ünün Ukok Şahzadəsi ilə eyni GVS1 mitotipi 16356 olduğu aşkar edilmişdir.
Aşağıdakılar da onunla genetik olaraq əlaqəli ola bilər:
‎Şimali Altaylılar,
‎Tuvalar,
‎Tcinlər,
‎Buryatlar.

Şimali Altaylılara aşağıdakı altetnik qruplar daxildir: Tubalar, Çelkanlar, Kumandinlər, Şorlar, Xakaslar, Teleutlar — və qədim Yenisey qırğız xalqlarının nəsilləri.
‎Bu, həmçinin "şahzadə"nin görünüşünün köhnə rekonstruksiyalarını şübhə altına alır ki, bu da açıq şəkildə Avropa fenotipini təsvir edir. Pozdnyakovun rekonstruksiyası Ukok Şahzadəsinin fərqli Şərqi Avrasiya (Monqoloid) xüsusiyyətlərinə malik olduğunu göstərir.
Və bir çox Altay sakinləri bunu əvvəlki "Avropalaşmış" təsvirlərdən daha real hesab edirlər.
‎Tədqiqat mənbəyi:
‎M. V. Derenko və b.

"Mitoxondrial DNT Polimorfizminə Əsaslanan Cənub və Şərqi Sibir Etnik Populyasiyalarının Molekulyar Genetik Diferensiasiyası"
Rus Genetika Jurnalı, 2002.

(Mitoxondrial DNT Polimorfizminə Əsaslanan Cənub və Şərqi Sibir Etnik Populyasiyalarının Molekulyar Genetik Diferensiasiyası M. V. Derenko və b. Rusiya Genetika Jurnalı, Cild 38, № 10, 2002, səh. 1196–1202.)
Mitoxondrial DNT Polimorfizminə Əsaslanan Cənub və Şərqi Sibir Etnik Populyasiyalarının Molekulyar Genetik Diferensiasiyası M. V. Derenko və b. Rusiya Genetika Jurnalı, Cild 38, № 10, 2002, səh. 1196–1202.) ‎
‎U4 Cənubi Ural mutasiyaları və böyük bir zaman boşluğu
‎www.bionet.nsc.ru/vogis/pict... malyarchuk-bor.narod.ru/olderfiles...
Taliya Mixail Qızı
TEREF













Teref.az © 2015
TEREF - XOCANIN BLOQU günün siyasi və sosial hadisələrinə münasibət bildirən bir şəxsi BLOQDUR. Heç bir MEDİA statusuna və jurnalist hüquqlarına iddialı olmayan ictimai fəal olaraq hadisələrə şəxsi münasibətimizi bildirərərkən, sosial media məlumatlarındanda istifadə edirik! Nurəddin Xoca
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
E-mail: n_alp@mail.ru