Nizami Gəncəvi Türk olduğunu elə " Leyli və Məcnun " poemasında sübut edir.
Anası Gürcü olan , zatı qırıq Şirvanşah Axsitan eşidir ki , sifariş verdiyi poemanı Nizami Türkcə yazmaq istəyir , və şairə məktub yollayır onu bu fikrindən daşındırır... Və Nizami Axsitanın dili ilə etrazını nəzmə çəkir .
Axsitan deyir :
Bu təzə gəlinə, çəkəndə zəhmət,
Fars, ərəb diliylə vur ona zinət.
Sözün sərrafıyam, sən ki, bilirsən,
Təzəni köhnədən tez seçərəm mən.
Qüdrətin böyükdür ona-on yarat,
Onda beş verməyi bir dəfəlik at!
Kamal cövhərinin xəzinəsindən
Gör, kimin sapına inci düzürsən.
Türk dili yaramaz şah nəslimizə,
Əskiklik gətirər türk dili bizə.
Yüksək olmalıdır bizim dilimiz,
Yüksək yaranmışdır bizim nəslimiz.
Qulluq halqasına düşdü qulağım,
Qan vurdu beynimə, əsdi dodağım.
Nə cürətim vardı ki, evdən qaçam.
Nə də gözüm vardı, xəzinə açam.
Ömrüm viran oldu, solub saraldım,
Bu əmrin önündə cavabsız qaldım.
Sirrimi deməyə bir məhrəm hanı?
Ona söyləyəydim bu macəranı.
Fizuli Çələbi
TEREF