Kısa cevap: Hayır.
Detaylı cevap ise şöyledir:
Proto-Türk halkının tam olarak nereden köken aldığını ve tarih sahnesine nereden çıktığını doğru saptamamız çok önemlidir. Günümüzde "Pan-Moğolizm" adı verilen akım nedeniyle, Türklerin ataları Moğol tarihçiler tarafından pasif bir şekilde sahiplenilmekte ve "Moğollaştırılmaktadır".
Bu durumu netleştirmek için şu soruyla tarihe yüzleşmemiz gerekir: Bugün coğrafi olarak "Moğolistan" dediğimiz bölge, bundan 3000 yıl önce nasıl adlandırılıyordu ve orada asıl kimler yaşıyordu?
1. Proto-Türkler: İlk Ortaya Çıkış Bölgesi ve Fiziksel Görünüş
Proto-Türklerin (erken Türklerin) oluşum süreci birkaç aşamadan meydana gelmiş olup, temel olarak Güney Sibirya, Altay ve Batı Moğolistan üçgeninde gerçekleşmiştir.
Arkeolojik Kültürler: Proto-Türklerin kökenleri Afanasyevo (M.Ö. 3500–2500) ve sonrasında Andronovo kültürleriyle bağlantılıdır. Ancak tam anlamıyla "Türkçe" konuşan gruplar, M.Ö. 1. bin yılda Altaylarda şekillenmiştir.
Fiziksel Görünüş (Antropoloji): Proto-Türkler, Turanid ırkına mensuptu. Bu saf Moğol (Mongoloid) değil, aksine Europoid (Beyaz/Avrupai) ağırlıklı bir tiptir. Çünkü Afanasyevo (Proto-Türk) kültürü temsilcileri %100 Europoid özellikler taşıyordu.
"Neden? Sonuçta burası Asya değil mi?" diye mi sormak istiyorsunuz?
Asya'da sadece Mongoloidlerin yaşadığı şeklindeki basmakalıp düşünce (stereotip), 21. yüzyıl bilim dünyasında önemini çoktan yitirdi. Bunun en çarpıcı örneği Japonya'dır: Bundan 2000 yıl önce Japon adalarında yaşayan Proto-Japon halkı Europoid tipindeydi. Bunlar, Aynular ve onların atası olan Jomonlar olarak adlandırılan yerli halktır. Yayoi döneminde (M.Ö. 1. bin yıl) ise Çin bölgesinden gelen halklarla karışarak günümüzdeki "çekik gözlü" görünümlerine kavuşmuşlardır.

Kanıt: Hunlar ve Göktürk dönemine ait mezarlardan elde edilen kemiklerin DNA analizleri, bu insanların %50-60 oranında Europoid, %40-50 oranında Doğu Asya genlerine sahip olduğunu bilimsel olarak ispatlamıştır.

Belirgin Özellikleri: Boyları uzun, yüzleri geniş, burunları ise kemerli ve belirgindi (İran/Pers halklarına kıyasla yüz kemikleri daha geniş bir yapıya sahipti).

2. Moğollar ve Türklerin Asıl Vatanları Arasındaki Fark
Tarihsel olarak Türkler ve Moğollar, coğrafi bakımdan birbirlerinden tamamen ayrı bölgelerde şekillenmişlerdir:

Türkler: Batı bölgelerinde — Altay Dağları, Sayan Dağları ve Yenisey Nehri havzalarında (Batı kesiminde) ortaya çıkmışlardır. Onlar, madencilik ve metalürji ile uğraşan, tarihe yön veren "demirci" bir halktı.

Moğollar: Çok daha doğuda — Büyük Hingan (Mançurya) ve Amur Nehri çevresindeki ormanlarda şekillenmişlerdir (Başlangıçta "orman halkları" — Uranhaylar olarak biliniyorlardı).
Temel Fark: Türkler hayvancılıkla uğraşan bozkır (step) göçebeleri ve ileri seviye metalürji ustalarıyken; Proto-Moğollar temel olarak avcı-toplayıcı (orman avcıları) idiler.
Yine ilginç bir bilgi; Türkler demire Moğollardan çok daha önce hükmetmişlerdir. Moğollar ise Türklerden pek çok unsuru ödünç alıp kendilerine uyarlamışlardır. Örneğin, Moğolların "Ergenekon" efsanesi, Türklerin dağı eritip çıkışını anlatan kadim sözlü destanının devşirilmiş bir versiyonudur.
3. Türk ve Moğol'u Ayıran Karakteristik Özellikler
Bu iki halkı "Altay dilleri" teorisi bir araya getirse de, devlet kurma modelleri ve sosyal karakterleri kökten farklılık göstermiştir:

Devlet Sistemi: Türklerde devlet yapısı, "Töre" esaslı ve merkeziyetçi bir Kağanlık (Kaganat) sistemine dayanırken; Moğollarda devlet yapısı daha çok klan, aşiret ve aile ittifaklarından oluşan Ulus modeline dayanır.

Toplumsal Ruh: Türklerde toplumsal yapı "kalkan ve kılıç" metaforuyla özetlenebilir; yani düzenli ordu, katı bir hiyerarşi ve kutsal "İl" (devlet) anlayışı esastır. Moğollarda ise sosyal ruh; ani baskınlar, serbest hareket eden gruplar ve üst düzey avcı mahareti üzerine kurulu taktiklerle şekillenmiştir.

Totemler: Türklerin kadim totemi, disiplinli ve stratejik bir avcı olan Bozkurt (Gök Böri) iken; Moğolların totemi genellikle yalnız ve amansız bir yırtıcı olan Pars veya Kartaldır.

İnanç Yapısı: Türklerin orijinal inancı Gök Tanrı ve doğayla kurulan derin uyumdur. Moğollarda ise temel inanç Şamanizm (ruhsal bağ) üzerinedir; ancak daha sonra Göktürklerle kurulan temaslar sonucunda Gök Tanrı inancıyla harmanlanmış hibrit bir yapı ortaya çıkmıştır.

Bu bölüm, Ötüken’in gerçek sahiplerini ve Moğolların oraya ne kadar geç geldiğini kanıtlamak için çok kritik. İşte metnin akıcı ve etkileyici Türkçesi:
4. Ötüken: Kim Ne Zaman Geldi?
Ötüken (Orhun Vadisi, Moğolistan), Türkler için kutsal "Yer-Su" ve merkez kabul edilir. Tarihsel kronolojiye baktığımızda bölgedeki hâkimiyet şöyledir:

Türkler (Göktürkler): VI. yüzyıldan VIII. yüzyıla (744 yılına) kadar Ötüken’de hüküm sürdüler.

Uygurlar (Türk): 744–840 yılları arasında bölgenin sahibiydiler.

Kırgızlar (Türk): 840–924 yılları arasında Ötüken’i ellerinde tuttular.
Moğolların Gelişi: Türklerin (Kırgızların) 924 yılında Karahitaylar (Kitanlar) tarafından bölgeden çıkarılmasından sonra Ötüken boş kalmıştır. Moğol boyları (Proto-Moğollar), bu topraklara kitlesel olarak ancak XI-XII. yüzyıllarda, yani Türkler orayı tamamen terk ettikten yaklaşık 200-250 yıl sonra tam anlamıyla yerleşmeye başlamışlardır.
Sonuç: Proto-Türkler, Moğollar ile birlikte gelişmemiştir! Proto-Türklerin (Afanasyevo/Andronovo dönemi) ortaya çıkışı ile Moğolların bu bölgelerde tarih sahnesine çıkışı arasında yaklaşık 2000 yıllık büyük bir zaman boşluğu vardır. Bu iki halkın "aynı kökten geldiği" iddiası, tarihsel kronolojiyle tamamen çelişmektedir.

5. Türklerin Ötüken'den Göç Güzergâhları (Trayektoryası)
Türklerin Batı'ya göçü tek bir dalga halinde değil, birkaç farklı ana yönde gerçekleşmiştir:
Batı Güzergâhı (Birincil): Ötüken - Altay - Yedisu (Zhetysu) - Maveraünnehir (Orta Asya) - Kafkasya - Anadolu (Türkiye).
Kuzey Güzergâhı: Ötüken - Güney Sibirya - Ural - İdil (Volga) boyları (Bulgarlar ve Tatarlar).
Güney Güzergâhı: Ötüken - Tarım Havzası (Doğu Türkistan) - Kuzey Hindistan.
Önemli Kanıt: Türkler göç ettiklerinde beraberlerinde "Töre"yi (devlet yasaları) ve metalürji sırlarını da götürmüşlerdir. Moğollar ise Türk Kağanlıklarının yerini aldıklarında, onlardan tam olarak bu devlet yönetimi geleneğini ve yazı sistemini (Uygur alfabesi aracılığıyla) benimsemişlerdir.
Başvuru Kaynakları:
Lev Gumilyov — "Eski Türkler"
Jean-Paul Roux — "Türklerin Tarihi"
Peter Golden — "Türk Halkları Tarihine Giriş" (An Introduction to the History of the Turkic Peoples)
Kaşgarlı Mahmud — "Divânu Lugâti't-Türk"
Crimson Stat