Cengiz Garaşarlı (Profesör, Filoloji Bilimleri Doktoru), önde gelen Azerbaycanlı dilbilimci ve tarihçiydi. 2011 yılında yayımlanan “Akdeniz Havzasında Kaybolmuş Türk Medeniyeti” adlı eserinde Garaşarlı, Akdeniz tarih öncesine dair radikal bir yeniden düşünme sunuyor: Halkların Türk kökenlerinin sadece mevcut değil, aynı zamanda temel teşkil ettiğini savunuyor.
Tez: Türkler Erken Akdeniz Medeniyetçileri Olarak
Garaşarlı, Türk halklarının Orta Asya'da ortaya çıktığı ve Akdeniz'e ancak Orta Çağ'da ulaştığı yönündeki yaygın görüşe meydan okuyor. Bunun yerine şunları öneriyor:
Pelasglar ve Truvalılar da dahil olmak üzere Türk halkları, Mezopotamya'dan Akdeniz'e yapılan erken göçlerin bir parçasıydı.
Etrüsk dili ve yazısı, tanınabilir Türk unsurları içeriyor.
Eski Yunanca ve Latince, Türk grameri ve kelime dağarcığından etkilenen alt katmanlara sahip.
“Truvalılar ve Etrüskler Türklerdi… eski kaynaklarda anlatıldığı ve onomastikonda kanıtlandığı gibi.” Garaşarly
Etrüskler: Kayıp Türk Krallığı mı?
Garaşarly'nin eserinin en ilgi çekici bölümlerinden biri, İtalya'nın gizemli Roma öncesi halkı olan Etrüsklere odaklanıyor. Şöyle savunuyor:
Tursci (Etrüskler için Latince) adı, dilbilimsel olarak Turuska, Turukki ve Türkler için diğer eski etnonimlerle bağlantılıdır.
Etrüsk dili, Çuvaş ve Eski Türkçe fonetiği kullanılarak yorumlanabilir.
Thesan (“ışıltı”) gibi kelimeler, yashin ve thithen gibi Türkçe köklerle eşleşir.
Truva Mirası: Bir Türk Kökleri Hikayesi mi?
Garaşarly, Truvalıları, Trakyalıları ve Pelasgları daha geniş bir Turan medeniyet ailesinin dalları olarak bir araya getiriyor:
Priam, Tros ve Dardan gibi eski isimlerin Türk destanlarında ve dillerinde paralelleri vardır.
İskandinav destanları Truvalıları "Türkler" olarak adlandırır ve Truva'nın düşüşünden sonra kuzeye göç ettiklerini iddia eder (ki bu aslında Thor Heyerdahl'ın İskandinav halklarının atalarının Kafkasya'dan, Azerbaycan topraklarından geldiği teorisiyle örtüşmektedir).
Hatta Yunan tanrılarının, şehirlerinin ve nehirlerinin isimlerinin (örneğin Thalassa, Selenga, Ataman) Türk kökenli olabileceği düşünülmektedir.
Dil Kanıt Olarak: Nostratik Temeller
Garasharly, tezini desteklemek için Nostratik dilbilimi kullanır ve Türk, Hint-Avrupa, Ural ve Semitik dil aileleri arasında derin yapısal bağlantılar olduğunu gösterir:
Zamirler: mon, ton, son (Fransızca) ve men, sen (Türkçe)
Sözcüksel paralellikler: Latince voco ("konuşmak") ve Türkçe oki
Proto-Türkçe köklere kadar izlenebilen fonetik değişimler.
Truva Mirası: Türk Kökenli Bir Hikaye mi?
Garaşarly, Truvalıları, Trakyalıları ve Pelasgları daha geniş bir Turan medeniyet ailesinin dalları olarak bir araya getiriyor:
Priam, Tros ve Dardan gibi eski isimlerin Türk destanlarında ve dillerinde paralelleri vardır.
İskandinav destanları Truvalıları "Türkler" olarak adlandırır ve Truva'nın düşüşünden sonra kuzeye göç ettiklerini iddia eder (ki bu aslında Thor Heyerdahl'ın İskandinav halklarının atalarının Kafkasya'dan, Azerbaycan topraklarından geldiği teorisiyle örtüşmektedir).
Hatta Yunan tanrılarının, şehirlerinin ve nehirlerinin isimleri (örneğin, Thalassa, Selenga, Ataman) Türk kökenli olabilir.
Dil Kanıt Olarak: Nostratik Temeller
Garasharly, tezini desteklemek için Nostratik dilbilimi kullanır ve Türkçe, Hint-Avrupa, Ural ve Semitik dil aileleri arasında derin yapısal bağlantılar olduğunu gösterir:
Zamirler: mon, ton, son (Fransızca) ve men, sen (Türkçe)
Sözcüksel paralellikler: Latince voco ("konuşmak") ve Türkçe oki
Proto-Türkçe köklere kadar izlenebilen fonetik değişimler.
Pelasglar ve Traklar: Komşulardan Daha Fazlası
Yunan öncesi yerleşimciler olarak tanımlanan Pelasglar şunları paylaşır:
Abas, Egey, Danay ve Ergin gibi Türkçe karşılıkları olan isimler
Türk topraklarında yaygın olan yer adları ve su adları (Selenga, Tatar, Aral)
Mitolojide ve hanedanlık adlandırma geleneklerinde ortak özellikler
Akademik Etki ve Tartışma
Garasharly'nin çalışması, Türk halklarının erken Akdeniz tarihi için hayati önem taşıdığını savunarak akademik ortodoksluğa meydan okuyor:
Eski Avrupa ve Yakın Doğu etnojenezinin yeniden değerlendirilmesini savunuyor
Türk uygarlığının Etrüsk ve Yunan gelişimini etkilediğini öne sürüyor
Sonuçlarını Avrupa kaynakları ve Türk filolojik araştırmalarının bir karışımına dayandırıyor.

Çingiz Garaşarlı ve Akdeniz Medeniyetlerinin Türk Kökleri
Çingiz Garaşarlı (Profesör, Filoloji Bilimleri Doktoru), önde gelen bir Azerbaycanlı dilbilimci ve tarihçiydi. 2011 yılında yayımlanan “Akdeniz Havzasında Kaybolmuş Türk Medeniyeti” adlı eserinde Garaşarlı, Akdeniz tarih öncesine dair radikal bir yeniden düşünme sunuyor: Halkların Türk kökenlerinin sadece mevcut değil, aynı zamanda temelleyici olduğu bir düşünce.
Tez: Türkler Erken Akdeniz Medeniyetçileri Olarak
Garaşarlı, Türk halklarının Orta Asya'da ortaya çıktığı ve Akdeniz'e ancak Orta Çağ'da ulaştığı ana akım fikrine meydan okuyor. Bunun yerine şunları öneriyor:
Pelasglar ve Truvalılar da dahil olmak üzere Türk halkları, Mezopotamya'dan Akdeniz'e yapılan erken göçlerin bir parçasıydı.
Etrüsk dili ve yazısı, tanınabilir Türk unsurları içeriyor.
Eski Yunanca ve Latince, Türk dilbilgisi ve sözcük dağarcığından etkilenmiş alt katmanlara sahiptir.
“Truvalılar ve Etrüskler Türklerdi… eski kaynaklarda anlatıldığı ve onomastikonda kanıtlandığı gibi.” Garasharly
Etrüskler: Kayıp Türk Krallığı mı?
Garasharly'nin çalışmasının en ilgi çekici bölümlerinden biri, İtalya'nın gizemli Roma öncesi halkı olan Etrüsklere odaklanıyor. Şöyle savunuyor:
Tursci (Etrüskler için Latince) adı, dilbilimsel olarak Turuska, Turukki ve Türkler için diğer eski etnonimlerle bağlantılıdır.
Etrüsk dili, Çuvaş ve Eski Türkçe fonetiği kullanılarak yorumlanabilir.
Thesan (“ışıltı”) gibi kelimeler, yashin ve thithen gibi Türk kökleriyle eşleşir.

Truva Mirası: Bir Türk Kökleri Hikayesi mi?
Garasharly, Truvalıları, Trakyalıları ve Pelasgları daha geniş bir Turan medeniyet ailesinin dalları olarak bir araya getiriyor:
Priam, Tros ve Dardan gibi eski isimlerin Türk destanlarında ve dillerinde paralelleri vardır.
İskandinav destanları Truvalıları "Türkler" olarak adlandırır ve Truva'nın düşüşünden sonra kuzeye göç ettiklerini iddia eder (ki bu aslında Thor Heyerdahl'ın İskandinav halklarının atalarının Kafkasya'dan, Azerbaycan topraklarından geldiği teorisiyle örtüşmektedir).
Hatta Yunan tanrılarının, şehirlerinin ve nehirlerinin isimleri (örneğin, Thalassa, Selenga, Ataman) Türk kökenli olabilir.
Dil Kanıt Olarak: Nostratik Temeller
Garasharly, tezini desteklemek için Nostratik dilbilimi kullanır ve Türk, Hint-Avrupa, Ural ve Semitik dil aileleri arasında derin yapısal bağlantılar olduğunu gösterir:
Zamirler: mon, ton, son (Fransızca) ve men, sen (Türkçe)
Sözcüksel paralellikler: Latince voco ("konuşmak") ve Türkçe oki
Proto-Türkçe köklere kadar izlenebilen fonetik kaymalar
Çingiz Garasharly
Pelasglar ve Traklar: Komşulardan Daha Fazlası
Yunan öncesi yerleşimciler olarak tanımlanan Pelasglar şunları paylaşır:
Abas, Egey, Danay ve Ergin gibi isimlerin Türkçe karşılıkları
Türk topraklarında ortak olan yer adları ve su adları (Selenga, Tatar, Aral)
Ortak Mitoloji ve hanedanlık isimlendirme geleneklerindeki özellikler
Akademik Etki ve Tartışma
Garasharly'nin çalışması, Türk halklarının erken Akdeniz tarihi için hayati önem taşıdığını savunarak akademik ortodoksluğa meydan okuyor:
Eski Avrupa ve Yakın Doğu etnojenezinin yeniden değerlendirilmesini savunuyor
Türk uygarlığının Etrüsk ve Yunan gelişimini etkilediğini öne sürüyor
Sonuçlarını Avrupa kaynakları ve Türk filolojik araştırmalarının bir karışımına dayandırıyor.
Kaynak: https://www.motleyturkey.com/chingiz-garasharly-turkic.../
Asım Uz