Cook-Levin problemi: Niyə onun həlli üçün bir milyon dollar verirlər
21-01-2026, 11:24
Çözüm problemi-Cook-Levin yoxlaması, hər hansı bir həlli yoxlamaq problemin özünü həll etməkdən daha az vaxt tələb etməsidir. Aydındırsa: okeanın dibində bir yerdə bir xəzinə olduğunu bilirik, amma harada olduğunu dəqiq bilmirik. Onun axtarışı buna görə sonsuza qədər davam edə bilər. Xəzinənin verilmiş koordinatlarla müəyyən edilmiş filan kvadratda olduğunu bilsək, xəzinənin axtarışı xeyli asanlaşdırılacaqdır. Və həmişə belədir. Çox güman ki. İndiyə qədər riyaziyyatçılardan və adi insanlardan heç biri həllinin düzgünlüyünü yoxlamaqdan daha az vaxt aparacaq bir problem tapa bilmədi. Birdən birini tapa bilsəniz-təcili olaraq Clay İnstitutuna yazın. Riyaziyyatçılar Komissiyası Təsdiq edərsə, cibinizdə bir milyon dollar var. Cook-Levin problemi 1971-ci ildə tərtib edilmişdi, lakin hələ də heç kim tərəfindən həll edilməmişdir. Onun həlli kriptoqrafiya və şifrələmə sistemlərində əsl inqilab ola bilər, çünki "mükəmməl şifrələr" meydana çıxacaq və əslində bu şifrələri qırmaq mümkün olmayacaqdır. Есмира Шукурова TEREF