Yaponiyanın Koşima adasında meymunların müşahidələrindən irəli gələn bir termindir. Meymun koloniyasındakı alimlər onların şirin kartofu həvəslə yediklərini, lakin heç birinin yeməzdən əvvəl yumadığını gördülər. Bir müddət sonra bir meymun təsadüfən kartofu yumağa başladı və tezliklə anası, ardınca koloniyanın qalan hissəsi də bu davranışı mənimsədi. Tədricən getdikcə daha çox fərd kartof yumağa başladı və bu say 100-ə çatdıqda heyrətamiz bir şey baş verdi: aralarında fiziki təmas olmasa da, digər, ucqar adalardakı meymunlar da eyni şeyi etməyə başladılar. Bu fenomen yüzüncü meymun effekti kimi tanındı - müəyyən sayda fərd mənimsədikdən sonra öyrənilmiş davranışın populyasiyaya yayıldığı bir fenomen.

Oxşar hallar digər heyvanlarda da müşahidə edilmişdir. Məsələn, 20-ci əsrin əvvəllərində İngiltərədə mavi döşlər - kiçik quşlar - qaymağı almaq üçün insanların qapılarına çatdırılan süd şüşələrini açmağı öyrəndilər. Bu davranış tez bir zamanda ölkə daxilində yayıldı və mavi döş populyasiyaları arasındakı məsafə miqrasiya üçün çox böyük olsa da, tezliklə İsveç və Danimarkada qeydə alınmağa başladı.
Maraqlıdır ki, süd tədarükü İkinci Dünya Müharibəsi zamanı kəsilmiş və yalnız səkkiz il sonra bərpa edilmişdir. Bu bacarığa malik olan mavi döşlər o vaxta qədər artıq məhv olmuşdu, çünki onların ömrü cəmi üç il idi. Lakin tədarük bərpa edildikdə, yeni quşlar dərhal süd qutularını açmağa başladılar, sanki bu bacarıq təlim yolu ilə deyil, "anadangəlmə" ötürülmüşdü.
Hər iki hekayə sosial öyrənmənin və heyvan populyasiyalarında davranışın yayılmasının qeyri-adi nümunələrini göstərir, baxmayaraq ki, yüzüncü meymun fenomeni və mavi döş hekayəsi elm adamları arasında çox mübahisəlidir.