Ortadoğu nun sınırlarını cetvelle çizen ünlü casus hatta casusların piri diyebilirim Gertrude Bell. Yanındaki kişide talebesi Thomas Edward Lawrance Araplar ona çöl kraliçesi demişler.Tüm seyehatlerinde midesi rahatsız olduğu için yanında sürekli kasa kasa maden suyu taşırdı...
Lawrence' i o yetiştirmiş sahaya sürmüştür ..İngilizce ana dili idi bundan başka 6 dili şakır şakır konuşabiliyordu. Türkçe, Arapça, Farsça, Fransızca, Almanca ve İtalyanca. Uzun yıllar Osmanlı coğrafyasında arkeolok olarak kazılar yapmış , Osmanlı coğrafyasından değişik vilayetlerde 7000 bin civarı fotoraf çekmiştir. Yazdığı mektup , günlük , rapor vs vs nin bir kısmı , tasnif edilmiş , araştırmacılara açılmıştır. Fotoraf arşivide araştırmacılara açıktır. Bağdat Arkeoloji müzesinin kurucusudur. Onun kurduğu müze 2003 Amerikan işgalinde yağmalandı.Müzede birde büstü vardı. Hala duruyor mu bilmiyorum.
Bu sıradışı kadın 1915 'te Çanakkale cephesine gelen tek kadındır. Gelme sebebi çok ilginçtir. Evli bir adama aşıktı. ismi Binbaşı Dick Doghty-Willie. Bu subay İngiltere' nin Konya askeri konsülü idi. Konya' da 1907 yılında tanıştılar. Gizli saklı görüştüler , mektuplaştılar derken 1. dünya savaşı patladı Çanakkale Savaşında binbaşı hayatını kaybetti. Bell aşık olduğu adamın mezarını ziyarete geldi.
O dönemden beri Türklere büyük kin besledi Çanakkale zaferi onu öyle bir öfkelendirdiki aşkınıda kaybetmenin acısıyla Arapları Türklere karşı ayaklandırdı. Aşiretleri gruplandırıp Osmanlı taraftarı olanları kendine biad edenlere kırdırdı çok kan dökülmesine vesile oldu.
Birinci dünya savaşı sonrası Irak devletini kurdu. Şerif Hüseyin' in oğlu Faysal' ı tahtta çıkardı. ilk Kral ilan etti. Irak müzesinin kurma işleriyle uğraştı. Bu iş 4 sene sürdü. 1926 Yılında yanlızlıktan dolayı ağır deprasyona girerek yüksek dozda uyku hapı içerek intihar etti.58 Yaşında ölen , kızıl saçlı , yeşil gözlü , gizemli , esrarengiz kadının mezarı Bagdat İngiliz mezarlığındadır ....
Cenaze merasimi çok görkemli yapıldı. Hatta kral Faysal' ın sarayın pencere yada balkonundan cenazeyi selamladığı anlatıllır .....
Mayıs 2016 yılında ünlü casus Bell 'in hayatı filmde canlandırıldı. Filmin ismi Çöl kraliçesi. Filmin senaristliği ve yönetmenliği Werner Herzog’a aitken, başrolde Nicole Kidman yer alıyor. Kadronun diğer yıldızları ise Robert Pattinson, Damian Lewis, James Franco ve Christopher Fulford dur .
Bell ' in kısada olsa film arşivlerinde Bağdat ve Mısır ' da çekilmiş görüntüleri vardır.
Özgür Sanal