2004-cü ildə Ukraynanın prezidentliyə namizədi Viktor Yuşşenkonun üzünün demək olar ki, bir gecənin içində dəyişməsi dünyanı dəhşətə saldı. Kiyevdə adi bir seçki kampaniyası yeməyi kimi başlayan hadisə, Yuşşenkonun insan əli ilə yaradılmış ən ölümcül toksinlərdən biri olan astronomik dozada dioksin (TCDD) ilə zəhərlənməsi nəticəsində həyatda qalma mübarizəsinə çevrildi.
Zəhərin sadə bir kasa şorbaya gizlədildiyi həmin yeməkdən sonra namizəd şiddətli qarın ağrıları və enməyən yüksək hərarətlə üzləşdi. Qısa müddət sonra dərisi şişməyə və deformasiyaya uğramağa başladı, bu da həkimləri cavabı olmayan tibbi sirri açmaq üçün zamana qarşı ümidsiz bir yarışa sürüklədi.
İsveçrədən gələn laboratoriya nəticələri məntiqə meydan oxuyan bir həqiqəti ortaya qoydu: Yuşşenkonun qanındakı dioksin səviyyəsi normal bir insandakından 50.000 dəfə çox idi. Dioksin amansız bir yırtıcı kimidir; yağ toxumasına bağlanır və qaraciyərə hücum edərək maddələr mübadiləsini idarə edən fermentləri pozur. Bu maddə xlor sızanağı adlanan nadir və ağrılı bir xəstəliyə səbəb oldu, Yuşşenkonun üzünü düyünvari şişkinliklər və dərin çapıqlarla ört­dü.
Amma biologiyanın möcüzəvi bir dönəmində, məhz bu böyümələr onun həyatını xilas etdi. Dərisi sanki ikinci bir qaraciyər kimi davranmağa “uyğunlaşdı”. Detoksifikasiya fermentləri (sitoxrom P450 sistemi) istehsal edərək, zəhəri toxumaların xarici qatlarında izolyasiya etdi və onun həyati orqanlara çataraq məhv etməsinin qarşısını aldı.
15 uzun ay boyunca Yuşşenkonun bədəni tər və dərmanlar vasitəsilə toksini təmizləmək üçün səssiz bir müharibə apardı. Bu müddətdə o, siyasi bir inqilaba liderlik edirdi. Fiziki ağrılara və düşmənlərinin onunla lağ etmək üçün istifadə etdikləri üz deformasiyasına baxmayaraq, iradəsi sınmadı. Üzünü gizlətmədi; yaralarını yaşamağın nişanı kimi daşıdı və elə həmin ilin sonunda prezident seçkilərində qalib gəldi. Bir çoxları bu hücumun onun Qərbyönlü mövqeyini susdurmaq məqsədi daşıyan siyasi bir cəhd olduğuna inansa da, Yuşşenko həqiqətin və insan ruhunun istənilən zəhərdən daha güclü olduğunun canlı sübutu olaraq tarixə düşdü.
Onun hekayəsi təkcə siyasi qalmaqal deyil; inanılmaz yaşama iradəsinin və ən çox ehtiyac duyduğumuz anlarda bizi qoruyan bədənin gizli gücünün göstəricisidir.
Kamran Vəlizadə
TEREF