Sömürge yönetiminden kurtulduktan sonra Somali kabileleri, 1960'lardan beri süren kanlı bir iç savaşa girişti. On yıl sonra, henüz kurulmamış bu devletin kıyılarında ilk korsanlık vakaları bildirildi. Şiddete karşı çıkanlar, Somali kıyılarında kaçak avcılık ve balıkçılık yaptı. Devlet sadece ismen var olduğundan, herkes bu harekete katıldı. 2000 yılı civarında balık stoklarının tamamen tükenmesi şaşırtıcı değil.
2005'ten itibaren Somali korsanlarının gemileri ele geçirdiğine dair çeşitli raporlar ortaya çıkmaya başladı. Etiyopya'nın müdahale girişimi başarısız oldu. Korsanlığın doruk noktası, eski Somali topraklarında kurulan ve kendini devlet ilan eden Puntland'da yaşanıyor . BM'ye göre bu, organize suç kategorisine giriyor. Gerçek yüzen korsan üsleri olan ikmal gemileri bu teoriyi doğruluyor. Sıradan balıkçıların bu tür operasyonları organize edecek kaynakları yok.
İlginçtir ki, Somali'de "hissedarları" gelirini yalnızca paradan değil, aynı zamanda yakıt, silah ve hatta uyuşturucudan da elde eden bir borsa bulunmaktadır. Ülke, toplamda 1.000'den fazla üyesi olan beş korsan çetesi arasında fiilen bölünmüştür.
2010 en kârlı yıldı: 47 gemi ele geçirildi, 240 milyon dolar fidye toplandı. Ortalama yıllık gelir yaklaşık 150 milyon dolar, zarar ise 15 milyar dolar olarak tahmin ediliyor (Geopolicity Inc.'e göre). En çok aranan hedefler, 250 milyon dolar değerinde olup, 3 milyon dolar fidye karşılığında bırakılan okyanus süper tankerleriydi.
Ticaret gemileri silahsız seyrettiği için korsanlar, yakalamalar sırasında minimum risk alıyordu. Somali diasporası üyeleri, korsanlara rotalar hakkında gerekli tüm bilgileri sağlayan aracılar olarak hareket ediyordu. Karşılığında, "kâr"dan pay alıyorlardı ve Somali'de geliştirilen çevrimiçi ödeme sistemleri kullanılıyordu. Korsanlar bazen denize açılmadan bile para alıyordu. Grubun lideri Muhammed Abdi Haere, grubunu dağıtıp işten ayrılacağına söz verdiği için 20 milyon avro tazminat aldı.
Korsanların eylemleri iki sektörün gelişmesine yol açtı: deniz sigortacılığı ve özel askeri şirketlerin hizmetleri.
Korsanlar ilk olarak 2008 yılında Fransız yatı Le Ponant'ı ele geçirdiklerinde püskürtüldüler. Rehineler, seçkin GIGN güçlerinin müdahalesi sayesinde kurtarıldı. Aynı yıl, birkaç AB ülkesi ortaklaşa Atalanta Harekâtı'nı düzenledi. Çin de Somali korsanlarına yönelik operasyona katılmaya karar verdi, ancak bu beklenen sonuçları vermedi.
Rus Spetsnaz'ının petrol tankerini kurtarma operasyonundaki eylemleri sert ve kararlı olsa da Somali'de korsanlık artarak devam etti.
Sorun, Abu Dabi'li iki zengin şeyhin Erik Prince'in PMC Blackwater'ından savaşçı kiralamayı kolayca finanse etmesiyle çözüldü. Puntland'a, Deniz Polisi Gücü tarafından gerçekleştirilen birkaç baskının ardından, Somali korsanları beş yıl boyunca unutuldu.
13 Mart 2017'de, bir İran petrol tankerinin ele geçirildiğine dair bir rapor ortaya çıktı. Kısa bir süre sonra gemi fidye ödenmeden serbest bırakıldı. O zamandan beri Somali korsanlarının akıbeti bilinmiyor.
Alex Katz
TEREF