O, Çinin mərkəzində, Çunçinqun bələdiyyəsinin Fengjie bölgəsində yerləşir. Bu heyrətamiz quyu tamamilə təbiidir və dərinliyi 662 metr, uzunluğu 626 metr və eni 537 metrdir. Lakin ən heyrətamizi yalnız ölçüsü və ya demək olar ki, şaquli divarları deyil, həm də içindəki həyatın partlamasıdır.
Xiaozhai Tiankeng, geoloqların yer üzündəki quyu və ya çökəklik adlandırdığı şeydir və digər amillərlə yanaşı, suyun təsiri nəticəsində yaranır. Bu su mağaranın başında əmələ gəlir və nəfəs kəsici bir şəlaləyə axan 8,5 kilometr uzunluğundakı yeraltı çayı ehtiva edir. Onun böyük ölçüsü Tiankeng kimi tanınan bu formalaşmanı dünyanın ən böyük və ən dərin quyusuna çevirir. Xiaozhai Tiankeng, ölçüsündən əlavə, biomüxtəlifliyi ilə də təsir edicidir. Onun əsası o qədər genişdir ki, ginkgo və vəhşi heyvanlar da daxil olmaqla təxminən 1300 bitki növünə ev sahibliyi edir. Yeraltı meşəsində gəzən ən maraqlı "sakinlər" arasında 1,1 metrə çatan və adətən ağacda dincələn xəzli pişik olan Dumanlı Pantera (Neofelis nebulosa) da var.

Bu tiankenq 280 kvadrat kilometrlik geniş əhəngdaşı karst ərazisində yerləşir. Mütəxəssislər hesab edirlər ki, o, son 128.000 il ərzində qazılıb və 511 metrdən 662 metrə qədər dərinliyə çatıb. Tarixinin böyük bir hissəsində, mağaranın damı çökənə qədər, bu, nəhəng yeraltı mağara olub. Çinin hər yerində yerləşən Daşivei kimi heyrətamiz ölçüdə digər tiankenqlər də var. Maraqlıdır ki, böyüklüyünə baxmayaraq, Xiaozhai Tiankenqindən yalnız bu yaxınlarda bəhs edilib, baxmayaraq ki, yerli sakinlər onu qədim zamanlardan bəri bilirlər.
Rübabə Səməndər Runa
TEREF